Dakdekker in Velsen-Noord

Velsen-Noord is in hoge mate in opdracht van één partij gebouwd, en dat bepaalt hoe wij hier werken. De woningbouw van de jaren twintig en dertig kwam grotendeels tot stand in opdracht van de Hoogovens, en na de oorlog is er in opdracht van dat bedrijf doorgebouwd; 22% van de woningen is van vóór 1945 en 52% uit 1945 tot 1965. Hele straten zijn dus in één jaar neergezet, met dezelfde kap, dezelfde goothoogte en dezelfde schoorsteen. Voor een dakdekker betekent dat dat een zorgvuldige opname bij één woning iets zegt over de hele rij: dezelfde loodaansluiting op dezelfde plek, dezelfde panlatten van dezelfde leeftijd.

Dat heeft een prettige en een vervelende kant. De prettige is dat wij met de buurt en het bouwjaar vooraf weten wat wij tegenkomen en met het juiste materiaal komen. De vervelende is dat gebreken ook gelijk optreden: geeft de bevestiging onder de pannen bij het ene huis op, dan volgt de rest van de rij binnen afzienbare tijd. Wij zeggen dat gewoon tegen wie belt, en wij noteren in ons verslag om welk detail het gaat. Aanbellen bij de buren doen wij niet; dat is aan de bewoners zelf. Wel rekenen wij voor wat het scheelt wanneer meerdere woningen in dezelfde steigeropstelling worden gedaan, en dat is bij dit soort werk een reëel bedrag.

Het tweede kenmerk komt van buiten. Velsen-Noord ligt direct tegen een groot industrieterrein, en dat betekent voor een dak dat goten, bladvangers en ballastlagen zich hier sneller vullen met neergedaald stof dan vier kilometer landinwaarts. Fijn materiaal gedraagt zich anders dan blad: het drijft niet en het vergaat niet, maar het zakt naar het laagste punt en vormt daar een laag die het water nog net doorlaat tot de eerste stevige bui. Een goot die er van onderaf schoon uitziet, kan dus vollopen, en een bladvanger kan dichtslibben zonder dat er een boom in de buurt staat. Wij houden hier daarom een schoonmaakritme aan van twee rondes per jaar in plaats van één, en wij kijken niet alleen in de bak maar ook in de uitloop en in het onderste deel van de afvoer.

Op een plat dak met een ballastlaag speelt hetzelfde nog een slag erger. Grind hoort water door te laten naar de afvoerpunten; slibt de ruimte tussen de korrels dicht, dan verandert de laag in een spons die water vasthoudt en de dakbedekking eronder permanent nat houdt. Wij schuiven bij een opname de ballast op een paar plekken opzij en kijken eronder. Dat is vies werk van tien minuten en het zegt meer dan een halfuur naar het oppervlak kijken.

Wat wij bij dit alles niet doen, is een uitspraak over de samenstelling van dat neergedaalde materiaal of over de gevolgen ervan voor uw gezondheid of voor het metaal. Daar ligt bij ons geen meting onder, en dan schrijven wij het niet op. Wat wij wel weten is dit: een goot die langer vol staat, blijft langer nat, en langer nat is bij elk materiaal een kortere levensduur.

De rit hierheen gaat via de A9 en de A22 door de Velsertunnel, ongeveer twintig kilometer. Is die tunnel afgesloten, dan moet de bus om via de Wijkertunnel en duurt het merkbaar langer. Wij melden dat bij het plannen in plaats van achteraf.